Medische Encyclopedie – Apotheek Medistate – Heemskerk

 

In spoedeisende gevallen neemt waar:

de Dienst Apotheek Midden-Kennemerland (zie openingstijden)

 

Bij Apotheek Medistate bieden wij u graag persoonlijke aandacht om u optimaal te ondersteunen bij het gebruik van geneesmiddelen. Stel uw vraag aan een van onze assistentes of maak een afspraak met de apotheker. Op onze website kunt u eenvoudig 24 uur per dag een herhaalrecept aanvragen. Daarnaast vindt u een uitgebreid aanbod aan informatie over geneesmiddelen, gezondheid en zelfzorg.

Herhaalrecepten online  mgn

 

Het online bestellen van uw medicatie gaat via MijnGezondheid.netVia MijnGezondheid.net kunt u geheel kosteloos uw geneesmiddelen dossier inzien, medicijnen herhalen, een vraag stellen aan uw apotheker, een bijsluiter inzien of printen en een medicatiepaspoort printen.

Na aanmelding op MijnGezondheid.net kunt u op uw smartphone of uw iPad ook uw medicatie dossier inzien, uw medicatie bestellen, een medicijnwekker instellen of een bijsluiter van uw medicatie inzien via de gratis app MedGemak.MEDGEMAK

Om in te kunnen loggen op MijnGezondheid.net heeft u een DigiD code nodig. Voor de MedGemak app is alleen de eerste keer een inlog met DigiD op MijnGezondheid.net noodzakelijk, daarna kan met een pincode snel uw dossier geopend worden. Klik hier voor een handleiding om de app te installeren.

Terug naar overzicht

Medische Encyclopedie

Inhoud

hydrochloorthiazide

Hydrochloorthiazide behoort tot de thiazide-plasmiddelen. Het voert overtollig vocht af en verlaagt de bloeddruk.

Artsen schrijven het voor bij een hoge bloeddruk, een hart dat minder goed pompt (hartfalen), een lichaam dat te veel vocht vasthoudt (oedeem), diabetes insipidus en nierstenen.

Wat doet hydrochloorthiazide en waarbij gebruik ik het?

Hoge bloeddruk

Verschijnselen
Mensen met een hoge bloeddruk voelen hier in het algemeen niets van. Hoge bloeddruk is ook geen ziekte, maar geeft meer kans op hart- en vaatziekten. Als de bloeddruk is verhoogd, stroomt het bloed te krachtig door de vaten. Dit is schadelijk voor de bloedvaten. Beschadigde bloedvaten geven kans op een beroerte (herseninfarct of hersenbloeding) en ernstige hartziekten, zoals hartkramp en hartfalen.

Werking
Door dit medicijn scheiden de nieren meer zout uit. Het zout trekt het vocht mee. Hierdoor wordt het overtollige vocht afgevoerd via de urine. U kunt dit merken doordat u misschien iets vaker moet plassen. Er blijft minder vocht achter in de bloedvaten. Hierdoor daalt de bloeddruk en is er minder kans op een beroerte.

Bij hoge bloeddruk schrijven artsen in eerste instantie meestal een plastablet voor. Als dit niet voldoende helpt kan de arts bovendien een ander medicijn voorschrijven, zoals een bètablokker of een ACE-remmer.

Mensen die met een plastablet hun bloeddruk hebben verlaagd, blijken minder vaak te overlijden aan een beroerte of aan een hartziekte.

Effect
Na drie tot zes weken is het volledige effect van dit medicijn bereikt. Zelf merkt u niet veel van de bloeddrukverlagende werking van dit medicijn. U weet pas of het werkt bij een meting van uw bloeddruk. Toch is het belangrijk hydrochloorthiazide elke dag in te nemen. Alleen dan kan hydrochloorthiazide de hart- en bloedvaten optimaal beschermen.

Lees meer over hoge bloeddruk . “

Hartfalen

Verschijnselen
Bij hartfalen (decompensatio cordis) is de pompkracht van het hart verzwakt. Het bloed wordt niet meer goed rondgepompt. U bent daardoor sneller moe en kunt last krijgen van vocht in de benen of achter de longen. U bent dan ook sneller benauwd.

Oorzaak
Oorzaken voor hartfalen kunnen zijn een langdurig bestaande hoge bloeddruk, hartklepgebreken, vernauwing in de kransslagader, hartritmestoornissen of een hartinfarct.

Werking
Door dit medicijn scheiden de nieren meer zout uit. Het zout trekt het vocht mee. Hierdoor wordt het overtollige vocht afgevoerd via de urine. Er blijft minder vocht achter in de vaten. Daardoor hoeft het hart minder hard te werken. De pompkracht van het hart neemt daardoor toe.

Ook door een zoutarm dieet te volgen, kunt u de hoeveelheid vocht in uw bloed laten dalen. Uw huisarts of diëtist kan u hierover adviseren.

Behandeling
Behalve het wegnemen van de oorzaak, zoals het behandelen van de hoge bloeddruk of het vervangen van een slechte hartklep, spelen geneesmiddelen een belangrijke rol bij hartfalen. De belangrijkste medicijnen zijn plastabletten en ACE-remmers of angiotensine-II-blokkers.

Artsen schrijven de thiazide-plasmiddelen voor als het hartfalen nog niet ernstig is of als de urinestroom niet te groot mag worden, bijvoorbeeld bij mensen met een vergrote prostaat. Vaak schrijft de arts behalve een plastablet ook een ACE-remmer voor.

Effect
Het vochtafdrijvende effect begint na één tot twee uur en kan tien tot twaalf uur aanhouden. U merkt dat doordat u vaker moet plassen. Na drie tot zes weken is het volledige effect van hydrochloorthiazide bereikt. U merkt dan dat u minder last heeft van dikke enkels, benauwdheid en moeheid.

Lees meer over hartfalen . “

Oedeem

Verschijnselen
Het lichaam kan vocht vasthouden bij een verminderde pompkracht van het hart (hartfalen), een verminderde nierwerking, levercirrose (een chronische leverziekte) of bij het gebruik van bepaalde medicijnen, zoals bijnierschorshormonen of vrouwelijke geslachtshormonen. Het vocht kan zich ophopen op plaatsen waar het normaal niet aanwezig is. Dit heet oedeem. Dit merkt u het eerst aan dikke enkels en voeten. Ook kan er vocht rond de longen blijven staan. U merkt dan dat u benauwd bent en sneller moe wordt.

Werking
Door dit medicijn scheiden de nieren meer zout uit. Het zout trekt het vocht mee. Hierdoor wordt het overtollig vocht afgevoerd via de urine. U merkt dit doordat u vaker moet plassen. Hierdoor slinkt het oedeem en dikke enkels en voeten verdwijnen. Ook de benauwdheid neemt af.

Ook door een zoutarm dieet te volgen, kunt u de hoeveelheid vocht in uw bloed laten dalen. Uw huisarts of diëtist kan u hierover adviseren.

Effect
Het vochtafdrijvende effect begint na 1 tot 2 uur en kan 10 tot 12 uur aanhouden. Na 3 tot 6 weken is het volledige effect van dit medicijn bereikt. U merkt dan dat u minder last heeft van dikke enkels, benauwdheid en moeheid.

Lees meer over oedeem . “

Diabetes insipidus

Verschijnselen
Bij deze ziekte kan het lichaam geen water vasthouden. Hierdoor plast u grote hoeveelheden vocht uit.

Werking
Hydrochloorthiazide kan worden gebruikt om dit tegen te gaan. Bij diabetes insipidus werkt het niet als plastablet, maar juist als een middel dat de nieren ertoe aanzet om vocht vast te houden.

Het effect merkt u doordat u minder vaak plast. Het kan enkele dagen tot weken duren voor het volledige effect van dit medicijn is bereikt.

Lees meer over diabetes insipidus . “

Nierstenen

Verschijnselen
Als de urine te veel mineralen, zoals calcium (kalk), bevat, kan dat de vorming van kristallen tot gevolg hebben. Deze kristallen kunnen aangroeien tot 'stenen' en dan de binnenkant van de blaas en urinewegen irriteren. Bij het afsluiten van een urineweg kunnen ze een flinke pijnaanval veroorzaken.

Werking
Hydrochloorthiazide vermindert de hoeveelheid calcium in de urine. Hierdoor zullen nierstenen met calcium minder snel ontstaan. Artsen schrijven het voor aan mensen die hier vaak last van hebben. Het ontstaan van een nieuwe steen wordt zo voorkomen.

Het duurt enkele weken tot maanden voor het volledige effect van hydrochloorthiazide is bereikt.

Lees meer over nierstenen . “

Wat zijn mogelijke bijwerkingen?

Soms (bij 10 tot 30 op de 100 mensen)

  • Tekort aan kalium, een bepaalde stof in het bloed. U merkt dit het eerst aan spierzwakte, spierkramp of spierpijn meestal het eerst in de bovenbenen en armen, ernstige vermoeidheid, hartkloppingen, heftige buikklachten. Mensen met een hart dat minder goed pompt (hartfalen), een ziekte van de lever (levercirrose), de nierziekte het nefrotisch syndroom, bij diarree of braken of mensen die veel laxeermiddelen gebruiken hebben hier meer kans op. 

    Als u last heeft van deze klachten, ga dan naar uw arts. Dit kaliumtekort kan ook ontstaan als u dit medicijn al meerdere weken tot maanden gebruikt. Uw arts controleert uw kalium meestal na enkele weken. Mocht u een tekort aan kalium in het bloed krijgen, dan kan uw arts u een ander medicijn erbij voorschrijven dat het kaliumtekort opheft. 

  • Tekort aan natrium, een bepaalde stof in het bloed. U merkt dit het eerst aan plotselinge hevige vermoeidheid, sufheid en verminderde eetlust. Vrouwen en oudere mensen hebben hier meer kans op. Ook bij diarree of braken is de kans groter.

    Als u last heeft van deze klachten, ga dan naar uw arts. Meestal ontstaat dit natriumtekort tijdens de eerste weken van het gebruik. Uw arts zal daarom vaak in het begin de hoeveelheid natrium in uw bloed controleren

  • Als u diabetes heeft, kunt u een te hoog bloedsuiker krijgen door dit medicijn.

    Controleer daarom vaker uw bloedsuiker.

Zelden (bij 1 tot 10 op de 100 mensen)

  • Verhoogde kans op bloedingen en zelden bloedarmoede en een verhoogde kans op infecties. 

    Deze bijwerkingen ontstaan doordat het lichaam minder bloedplaatjes en minder rode en witte bloedcellen aanmaakt. Neem bij de volgende verschijnselen contact op met uw arts: onverklaarbare koorts of keelpijn, blaasjes in de mond en keel, bloedneuzen, onverklaarbare blauwe plekken en extreme vermoeidheid. Door het tekort aan witte bloedcellen bent u ook bevattelijker voor infecties door virussen, bacteriën of schimmels. Neem altijd contact op met uw arts bij infecties als verkoudheid, keelontsteking, griep, steenpuisten en andere huidinfecties.

  • De eerste dagen van de behandeling: duizeligheid, vooral bij opstaan uit bed of uit een stoel.

    Dit gaat in het algemeen over als uw lichaam zich heeft ingesteld op de lagere bloeddruk (binnen enkele dagen tot weken). Als u zich duizelig voelt, sta dan niet te snel op uit bed of van een stoel. U kunt dan het beste even gaan liggen en de benen wat hoger leggen, bijvoorbeeld op een kussen.

  • Maagdarmklachten, zoals lichte misselijkheid, braken, verstopping, buikpijn, diarree en verlies van eetlust

    Meestal helpt het als u het medicijn met wat voedsel inneemt. Blijft u er ook na enige dagen last van houden? Neem dan contact op met uw arts.

    Diarree, overgeven of koorts kan voor uitdroging zorgen. Dit leidt vooral bij ouderen boven de 70 jaar en bij mensen met hartfalen of minder goed werkende nieren tot erge bijwerkingen. Daarom kan de arts bij deze groep mensen de dosering tijdelijk aanpassen. Valt u onder deze groep? En heeft u meerdere keren per dag last van overgeven of diarree, of heeft u langer dan 2 dagen koorts? Neem dan contact op met uw arts.

  • Overgevoeligheid voor dit medicijn. Dit merkt u aan huiduitslag, jeuk en galbulten.

    Raadpleeg bij deze verschijnselen uw arts. Geef aan de apotheker door dat u overgevoelig bent voor hydrochloorthiazide. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u het middel niet opnieuw krijgt.

  • Dit medicijn kan de huid gevoeliger maken voor UV-licht (zon, zonnebank, UV-lamp).

    Blootstelling aan zonlicht, zelfs voor korte perioden, kan huiduitslag, jeuk, roodheid of andere verkleuring van de huid en ernstige verbranding door de zon geven. Ook heeft u hierdoor meer kans op huidkanker en lipkanker. Neem contact op met uw arts als u een verandering in uw huid opmerkt, bijvoorbeeld een nieuw knobbeltje op de huid (soms met een korstje) of als u al eerder huidkanker heeft gehad.
    Blijf uit direct zonlicht, met name tussen 10:00 en 15:00 uur, draag beschermende kleding, waaronder hoed en zonnebril, smeer een zonnebrandmiddel op met een hoge beschermingsfactor en ga niet onder de zonnebank. Als u een ernstige reactie op de zon krijgt, stop dan meteen het gebruik en neem contact op met uw arts.

  • Impotentie (erectiestoornis). Dit komt door de lagere bloeddruk.

    Vraag uw arts om advies, als u hier last van heeft. Mogelijk moet de dosering worden aangepast of is een ander medicijn geschikter voor u.

  • Een plotselinge ontsteking in de longen (longaanval). Krijgt u last van blauwe lippen of vingers, een onrustig gevoel, flauwvallen, moeite met ademen, flauwvallen of een snelle hartslag of ademhaling? Neem dan direct contact op met uw arts.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

  • Als u het syndroom van Sjögren heeft, een ziekte waarbij de slijmvliezen van onder andere ogen en mond droger zijn dan normaal: u kunt meer klachten krijgen.

    Dit medicijn vermindert de aanmaak van traanvocht en speeksel. Neem contact op met uw arts als u meer last heeft van oogirritatie of een droge mond. Mogelijk is een ander medcijn geschikter voor u.

  • Ontsteking van de alvleesklier, de galwegen of leverziektes. Bij plotselinge hevige pijn in bovenbuik of gele verkleuring van het oogwit of van de huid moet u direct een arts waarschuwen.

  • Hoofdpijn, spierkrampen en slaapstoornissen. 

    Raadpleeg uw arts als u hier te veel last van heeft.

  • Stemmingsveranderingen, zoals depressie. 

    Als u dit merkt neem dan contact op met uw arts.

  • Hartritmestoornissen. U merkt dit soms alleen aan plotselinge duizelingen of als u even wegraakt. Vooral mensen met de aangeboren vorm van de hartritmestoornis verlengd QT-interval hebben hier meer kans op.

    Gebruik dit medicijn NIET als u deze aangeboren hartritmestoornis heeft. Overleg met uw arts. Mogelijk kunt u overstappen op een ander medicijn.

  • Longproblemen

    Heeft u last van hoesten, bemoeilijkte ademhaling, pijn op de borst, koorts en koude rillingen? Neem dan contact op met uw arts.

  • Veranderingen in het gezichtsvermogen

    Dit komt doordat uw ogen aan het middel moeten wennen. Na een aantal weken zal uw gezichtsvermogen weer hersteld zijn. Als u hier veel last van heeft, overleg dan met uw arts.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Mag ik hydrochloorthiazide gebruiken met andere medicijnen?

Hydrochloorthiazide heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

  • De hart- en vaatmiddelen van de groep ACE-remmers en de groep Angiotensine-II-blokkers. Hydrochloorthiazide versterkt de werking van deze medicijnen. Dit geldt alleen als u al hydrochloorthiazide gebruikt en u krijgt daar nu een ACE-remmer of een angiotensine-II-blokker bij. Vooral in het begin van de behandeling kunt u dan last krijgen van erge duizeligheid. U kunt hier iets tegen doen door het medicijn in te nemen voor het naar bed gaan. Als u ligt, voelt u de duizeligheid minder. Soms raadt de arts aan om de plastabletten twee of drie dagen te laten staan voordat u met een ACE-remmer begint. U heeft dan minder last van duizeligheid. Na twee of drie dagen gebruik van de ACE-remmer kunt u dan zonder problemen de plastablet weer gebruiken, als dat nodig is. Ook kan uw arts u aanraden de eerste dagen met een lage dosis ACE-remmer te beginnen en die na een paar dagen te verhogen.
  • Colestyramine, een cholesterolverlager. De werking van dit medicijn kan afnemen. Overleg hierover met uw arts. Mogelijk krijgt u een ander medicijn. Of controleert uw arts u extra. Moet u ze beide gebruiken? Zorg ervoor dat u dit medicijn minstens 4 uur vóór colestyramine inneemt.
  • Pijnstillers van het NSAID-type, zoals ibuprofen, naproxen en diclofenac. Deze pijnstillers kunnen het effect van hydrochloorthiazide verminderen. Gebruik deze pijnstillers daarom alleen als uw arts u dit heeft geadviseerd of het heeft voorgeschreven. Merkt u bij het gebruik van deze pijnstillers samen met hydrochloorthiazide dat uw enkels of voeten dikker worden, of bent u weer sneller kortademig? Neem dan contact op met uw arts.
  • Lithium, een middel tegen manische depressie. Plastabletten kunnen de bijwerkingen van lithium versterken, zoals maagdarmklachten, trillen, spierzwakte, spiertrekkingen, duizeligheid, slaperigheid, sufheid, in de war zijn (verwardheid), verminderde concentratie, moeite met lopen en spreken en epileptische aanvallen. Waarschuw meteen uw arts als u last krijgt van één van deze bijwerkingen. Uw arts moet het lithiumgehalte in het bloed regelmatig laten meten en de dosering eventueel aanpassen.
  • Acetazolamide, een medicijn bij glaucoom (een soort staar) en een lichaam dat veel vocht vasthoudt (oedeem). Dit medicijn geeft samen met hydrochloorthiazide een grote kans op kaliumtekort. Uw arts kan uit voorzorg een medicijn voorschrijven dat het kaliumverlies tegengaat (amiloride of triamtereen) of dat het kaliumtekort aanvult (kaliumchloride).
  • Andere bloeddrukverlagende medicijnen. De bloeddruk kan te laag worden als u hydrochloorthiazide samen met andere bloeddrukverlagers gaat gebruiken. Uw arts houdt hier rekening mee en zal in het begin een lagere dosering voorschrijven. Al naar gelang het effect zal de arts de dosis geleidelijk verhogen.
  • Medicijnen tegen epilepsie carbazemazepine en oxcarbazepine, en de medicijnen tegen depressie citalopram, escitalopram, fluoxetine, fluvoxamine, paroxetine, sertraline, venlafaxine en vortioxetine. Als u een van deze middelen samen met hydrochloorthiazide gebruikt, heeft u de eerste weken een verhoogde kans op een tekort aan natrium in het bloed. U merkt dit soms aan plotselinge hevige vermoeidheid, sufheid en verminderde eetlust. Waarschuw dan meteen uw arts.

Twijfelt u eraan of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Kan ik met dit medicijn autorijden, alcohol drinken en alles eten of drinken?

autorijden?
De eerste dagen dat u hydrochloorthiazide gebruikt, kunt u wat duizelig zijn. Dit komt doordat uw lichaam zich nog moet instellen op de lagere bloeddruk. Na enkele dagen is dit meestal weer over en is autorijden geen probleem. Indien u duizelig blijft, neem dan geen deel aan het verkeer.

alcohol drinken?
Alcohol kan de duizeligheid in het begin van de behandeling versterken. Probeer het drinken van alcohol eerst met mate uit. U kunt dan zelf inschatten of u hier veel last van krijgt.

Als u hydrochloorthiazide gebruikt omdat u lichaam te veel vocht vasthoudt (oedeem) of een hart heeft dat minder goed pompt (hartfalen): overmatig alcoholgebruik kan klachten als benauwdheid en vocht vasthouden verergeren. In het algemeen is enkele keren per week een glas wijn geen probleem.

alles eten?
Bij dit middel zijn hiervoor geen beperkingen. Om kaliumtekort te voorkomen, kunt u erop letten om kaliumrijk voedsel te gebruiken. Kalium zit onder andere in citrusfruit.

Mag ik dit medicijn gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?

Overleg met uw arts. U kunt dit medicijn beter NIET gebruiken als u zwanger bent of binnenkort wilt worden. Over het gebruik van dit medicijn tijdens de zwangerschap is nog te weinig bekend. Meld het in elk geval aan uw arts en apotheker zodra u zwanger bent of binnenkort wilt worden. U zult (tijdelijk) moeten overstappen op een ander veilig medicijn. Mogelijk kunt u (tijdelijk) overstappen op een ander medicijn.

Als dit medicijn toch dringend noodzakelijk is, bijvoorbeeld bij zeer ernstig oedeem (vochtophoping) of een hart dat dreigt minder goed te gaan pompen (hartfalen), zal de arts de groei van het kind, het kalium- en natriumgehalte en het bloed regelmatig controleren.

Borstvoeding
Wilt u borstvoeding geven, overleg dan met uw arts. Dit medicijn komt namelijk in kleine hoeveelheden in de moedermelk terecht. Er zijn tot nu toe geen bijwerkingen bij het kind gemeld. Wel kan de hoeveelheid moedermelk door dit medicijn afnemen.

Hoe gebruik ik dit medicijn?

Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek.

Wanneer?
U kunt het medicijn het best 's ochtends bij het ontbijt innemen. U heeft dan het minst last van het feit dat u misschien vaker moet plassen. Als u het medicijn twee keer per dag moet gebruiken: 's ochtends bij het ontbijt en niet later dan vier uur in de middag, anders heeft u kans dat u 's nachts uit bed moet om te plassen.

Hoe lang?

  • Hoge bloeddruk. Een behandeling voor hoge bloeddruk is meestal langdurig. Als dit medicijn goed bij u werkt, moet u het waarschijnlijk uw leven lang gebruiken.
  • Een lichaam dat veel vocht vast houdt (oedeem). Hoe lang u dit medicijn moet gebruiken, hangt af van de oorzaak van het oedeem. Als u een een hart dat minder goed pompt (hartfalen) heeft moet u het waarschijnlijk langdurig gebruiken.
  • Diabetes (suikerziekte) insipidus. Als dit medicijn goed bij u werkt, moet u het waarschijnlijk uw leven lang gebruiken.
  • Nierstenen met kalk. Als dit medicijn goed bij u werkt, moet u het waarschijnlijk langdurig gebruiken.